Świat bez wojen - mrzonka czy cel realny do osiągnięcia?
Data publikacji: piątek, 02-01-2026 Autor: ks. dr Zdzisław Kieliszek Kategoria: Wydział Teologii UWM
Projekt "Q&A Wydziału Teologii UWM" to inicjatywa, w której pracownicy naukowi odpowiadają na aktualne i nurtujące pytania dotyczące spraw religijnych, społecznych oraz egzystencjalnych. Celem projektu jest dostarczanie przemyślanych i pogłębionych odpowiedzi na ważne pytania, pokazując jednocześnie, że nauki teologiczne mają istotny głos w dzisiejszym świecie.
Świat bez wojen - mrzonka czy cel realny do osiągnięcia?
Odpowiedź
(ks. dr Zdzisław Kieliszek)
Refleksje o naturze konfliktów i pokoju wskazują, że całkowite wyeliminowanie wojen może być celem trudnym, a nawet niemożliwym do pełnego zrealizowania. Już Immanuel Kant zauważał, że „wieczystego pokoju” nie da się trwale urzeczywistnić, ponieważ człowiek z natury ma skłonność do konfliktów i rywalizacji. Oznacza to, że świat całkowicie wolny od wojen pozostaje raczej ideałem, do którego można dążyć, niż rzeczywistością, którą da się trwale osiągnąć.
Jednocześnie jednak przytoczone ustalenia dają podstawy do umiarkowanego optymizmu. Badania polemologiczne wskazują bowiem, że przyczyną konfliktów są przede wszystkim rozbieżności interesów między ludźmi i narodami. Jeśli więc uda się te interesy zharmonizować, można znacznie zminimalizować ryzyko wybuchu wojen. Najważniejszym środkiem do osiągnięcia tego celu nie są jednak krótkotrwałe polityczne ugody czy militarne rozwiązania, lecz odpowiednie wychowanie kolejnych pokoleń – kształtowanie ludzi uczciwych, rzetelnych i nastawionych pokojowo.
W tym sensie świat bez wojen nie jest czystą mrzonką, lecz realnym celem długofalowym, wymagającym konsekwentnego wysiłku w zakresie moralnego wychowania i budowania kultury pokoju. Choć całkowite wyeliminowanie wojen może pozostać nieosiągalne, to dzięki świadomemu kształtowaniu postaw i wartości możliwe jest ograniczenie konfliktów i tworzenie coraz bardziej pokojowego świata.
Wniosek: Świat bez wojen jest ideałem trudnym do całkowitego urzeczywistnienia, ale stanowi realny kierunek rozwoju ludzkości, jeśli podejmie ona długotrwały wysiłek wychowania moralnego i harmonizowania interesów między ludźmi i narodami.
Szerzej na ten temat:
Immanuela Kanta anatomia wojny
